Kalp ritim bozukluğu ya da diğer adıyla aritmi kalp atımlarının normal hızının ve düzeninin bozulmasıdır. Normalden hızlı (taşikardi), yavaş (bradikardi) veya normal sınırlarda bile olsa düzensiz atımlar şeklinde olabilir.
Ritim bozuklukları yapısal bir kalp hastalığı olmayan kişilerde olabildiği gibi, çeşitli kalp veya kalp dışı hastalıklarla da birlikte olabilir. Çoğu aritmi farklı şikayetlere neden olabilir ve yaşamı tehdit etmez. Ancak bazı aritmi tipleri hayati öneme sahiptir, ölümcül olabilir veya felç gibi ciddi bir sonuca yol açabilir.
Normal Ritim Nedir?
Sağlıklı erişkin insanlar için istirahat sırasında kalp atım hızı dakikada 60 ile 100 arasındadır ve aralıkları düzenlidir. Her taşikardi veya bradikardi hastalık anlamına gelmez. Örneğin egzersiz, heyecan, fazla kafein, alkol alınması gibi durumlarda kalp atımı dakikada 100’ün üstüne çıkabilir ve aritmi sayılmaz. Yine uyku sırasında ve sporcularda kalp hızı 60 atımın altında olabilir.
Normal Kalp Ritmi ve Çalışması Nasıl Oluşur?
Kalp ritmi kalbin elektrik sisteminin uyarı oluşturması ve iletimi ile oluşur. Kalbin 4 odacığı vardır. İkisi yukarıda (sağ ve sol kulakçık ya da diğer adı atriyum) ve ikisi aşağıdadır (sağ ve sol karıncık ya da diğer adı ile ventrikül). Vücuttan gelen oksijensiz kirli kan sağ kulaçığa gelir, buradan iki odacık arasındaki kapaktan geçerek sağ karıncığı doldurur. Sağ karıncık kasılarak kanı akciğerlere pompalar. Akciğerlerde oksijenlenen temiz kan sol kulakçığa gelir ve buradan yine kapaklardan geçerek sol karıncığa ulaşır. Sol karıncık kasılarak kanı ana atar damar olan aort damarına pompalar ve böylece temiz kan atar damarlar vasıtasıyla bütün vucuda dağılır. Bu odacıkların sıralı ve düzenli çalışması, kalbin elektrik sisteminin kalp kasını uyaracak enerjiyi oluşturması ve iletmesi sayesinde olur.
Kalbin ana elektrik üretim merkezi ya da doğal piline sinüs düğümü adı verilir ve sağ kulakçıkta yer alır. Dakikada 60-100 arasında elektrik uyarısı üretir ve vücudun oksijen ihtiyacı arttıkça hızlanır, uyku gibi dinlenme durumlarında da yavaşlar. Sinüs düğümünden çıkan elektrik akımı kulakçıklara yayılır, sonra da karıncıklara geçmeden önce AV düğüm dediğimiz istasyona gelir burada bir miktar yavaşladıktan sonra yine özelleşmiş iletim kabloları aracılığı ile karıncıklara geçer ve karıncık kaslarının kasılmasını sağlar. Uyarı oluşturan merkezlerde veya iletim yollarında oluşacak bir problem kalp ritim bozukluklarına neden olur.